ارزیابی نظام برنامه ریزی توسعه و مدیریت شهری هلند

از نکات منفی نظام برنامه ریزی فضایی در هلند تا قبل از تصویب قانون 1986 روند طولانی طرح های کاربری زمین بود، زیرا نیاز به تصویب سطوح- بالاتر قانونی داشت. این طولانی بودن تا آن حد بود که حتی در صورت فقدان اعتراض و شکایت روند تصویب تا 4 سال طول می کشد و در صورتی که اعتراضاتی نسبت به طرح وجود داشت، در آن صورت این روند 4 سال دیگر نیز به درازا می کشید. اینک بعد از باز نگری قانون قبلی، روند طبیعی تصویب به یک سال کاهش داده شده است که در صورت اعتراضات می تواند تا 3 سال این مدت ادامه یابد.

در هلند طرح های کاربری زمین از انعطاف پذیری لازم برخوردار نیستند و در طرح نتیجه شهرداری و مردم را در تنگنا و محدودیت هایی قرار می دهد. هماهنگی طرح ها با استراتژی و اهداف توسعه ملی – منطقه ای جنبه مشورتی دارد و انسجام لازم را بین سطوح مختلف برنامه ریزی ایجاد نمی کند.

از نکات مثبت نظام برنامه ریزی در هلند مشارکت مردم و تمامی دستگاههای مرتبط با برنامه ریزی شهری به صورت قانونی و الزامی است. در نتیجه این طرح ها از قدرت اجرایی و جنبه های رسمی قانونی به اندازه کافی برخوردار بوده و لازم الاجرا هستند.

در کشور هلند مشارکت مردمی در امر مدیریت شهری کاملاً نظام یافته و پیشرفته است. چنانچه هر شهروندی در یک منطقه شهری ثبت شده متعاقباً مسئول حفظ و نگهداری پاره ای از خدمات به طور مشخص است، (مثلاً حفاظت از درختان شهری به مسئولیت تک تک افراد گذاشته شده است.) از دیگر نکات مثبت مدیریت شهری در هلند، امر مشارکت گسترده بخش خصوصی در ارایه خدمات شهری است چنانچه در این رابطه می توان از صدور گواهینامه رانندگی مساله کنترل فنی اتومبیل ها خانه های فرهنگ اداره کستارگاهها، محافظت از پارک ها و غیره نام برد.

وظایف حکومت های محلی

شهرداریها در هلند طیف وسیعی از امور مربوط به شهر را بر عهده دارند و مسوول خدمات وسیع شهری می باشند. از اهم وظایف شهرداریها می توان به موارد زیر اشاره نمود:

مهیا نمودن برق آب سرد و گرم، آنتن رادیو، حمل و نقل عمومی (اتوبوس ، تراموا، مترو) نظافت شهر، امور اقتصادی ، کارهای عام المنفعه ، پلیس، امور نظام وظیفه، ثبت موالید؛ ازدواج، مرگ و میر، امور مربوط به کار و اشتغال، امور سالمندان، ورزش و تفریحات سالم؛ تاسیس انجمن ها؛ مسائل مالی شهرداری، بازدید فنی از اتومبیل ها، مشاوره و اطلاعات جمع آوری ولگردها، امور فستیوال ها، صدور گواهینامه، صدور پاسپورت، کشتارگاه، دارالتادبی، گورستان ها، پذیرایی از خارجی ها، رستوران ها، کنترل مواد غذایی، موقوفات، شناسنامه آمار جمعیت، ارکستر سمفونیک، آتش نشانی و خدمات ایمنی، باغ وحش، بیمه همگانی ، بیمارستان، تعلیم و تربیت، خدمات و کمک های مالی، قرار دادهای داخلی شهرف امور بنادر داخلی، خانه سازی و مسکن، آپارتمان های دولتی، هنر و فرهنگ، کتابخانه ها، آرشیو نوار و فیلم، آرشیو تاریخچه شهر، نمایشاهها موزه ها، تئاتر و کنسرت ، امور جوانان؛ امورجرایم، حفاظت از محیط زیست، امور پارکینگ اتومبیل ها و ... برخی از این امور توسط بخش خصوصی انجام شده و شهرداری نظارت و کنترل بر آنها را عهده دار است. ضمناً اگر چه برخی از این خدمات در شهرداری مناطق انجام می شود ولی تصمیم گیری در مورد بعضی از آنها، مثل پلیس و آتش نشانی در شهرداری مرکز انجام می گیرد.

شهرداری های محلی مسوول تمامی وظایف و خدماتی هستند که به طور روزمره مورد نیاز شهروندان می باشد. این وظایف قابل مقایسه با وظایف شهرداری های متوسط در هلند است. از سوی دیگر مدیران کل شهر خط مشی ها و سیاست های اصلی را در توسعه شهر تعیین می کنند. ایده های جدید را مطرح کرده و توجه دارند که شهر به حوزه های مستقل و جدا تقسیم نشود و در ضمن هویت و تمامیت خود را به عنوان یک شهر حفظ کند.

شهرداری های محلی مسوول امور ذیل هستند: «شهرسازی و نگهداری اماکن عمومی، محیط زیست شهری، احداث و بهبود مسکن و کمک به مستاجران، تغییرات در آپارتمان ها جهت سکونت معلولان، کسب اطلاعات برای بهبود واحد های مسکونی با مالکیت خصوصی، اقتصاد و وضعیت اشتغال، سیاست های ویژه برای سالمندان، آموزش و پرورش ، امور ورزشی ، امور فرهنگی ، امور مالی، ثبت نام و صدور گواهی.

منابع مالی شهرداری ها در هلند

در حدود 90 درصد منابع مالی حکومت های محلی در هلند به طور مستقیم و غیر مستقیم از منابع دولت مرکزی تامین می شود و کمک های خاص دولت به شهرداریها؛ مهمترین منبع درآمدی شهرداری ها به شمار می روند. قسمت عمده این منابع از سهم شهرداری ها و از بودجه ای تامین می شود که به وسیله دولت به عنوان «موجودی شهرداری ها» از محل مالیات های جمع آوری شده تخصیص داده می شود. علاوه بر این؛ شهرداری ها دارای منابع در آمدی از طریق دارای ها و املاک شهرداری ، مالیات های محلی بر روی نوشیدنی ها، املاک ، ساختمان ها و جهانگردانف و نیز ارایه خدمات شهرداری هستند. علاوه بر کمک های دولتی شهرداری های هلند بر اساس قانون مجازند از طریق وقع مالیات و دریافت بهای خدمتان مستقلاً کسب در آمد کنند. علاوه بر مالیات و عوارض شهرداریهای هلند در آمدهای دیگری نظیر هزینه استفاده از مجموعه های ورزشی، اقامت در اقامتگاههای گردشگری استفاده از خدمات اجتماعی مانند مراکز مراقبت و درمان نیز می باشد. بنابراین عوارض منبع اصلی در آمد شهرداریها در هلند می باشند. همچنین شرکتهایی نظیر شرکت برق و شرکتهای ارائه دهنده خدمات زیر مجموعه شهرداری می باشند که مبنع در آمدی خوبی برای شهرداریها به شمار می روند. همچنین شهرداری ها در هلند با استفاده از اراضی کشاورزی در مالکیت خود و چاپ اوراق بهادار به کسب در آمد می پردازند.